Ogłoszenia

W piątek na godz. 19.00
do salki pod plebanią zapraszamy młodzież chętną
współtworzyć duszpasterstwo młodzieży naszej parafii.

czytaj więcej »

Przewodnik po Biblii

aktualizowano: 2018-05-28 18:37 Odsłon: 19

Przewodnik po Biblii – część CLVIII

Poezja i literatura mądrościowa

Wprowadzenie

Derek Kinder

Słowo „poezja” może sugerować szczególną gałąź literatury, uprawianą przez nielicznych.

W odniesieniu jednak do Starego Testamentu byłby to termin mylący. Współczesnym odpowiednikiem byłaby tu retoryka, w której w regularnych odstępach i w sposób rytmiczny powtarzają się określone wyrazy czy zwroty (lub inne formy), dzięki czemu dany fragment staje się podwójnie wymowny i łatwiejszy do zapamiętania. Powtórzenie było ulubioną techniką Kananejczyków i jest także cechą jednego z rodzajów najdawniejszej poezji biblijnej:

Różnobarwne szaty łupem dla Sisery,
Łupem tkaniny barwne, wzorzyste,
Tkanina podwójnie wzorzysta,
Zdobycz na szyję.
(Sdz 5, 30)

 

Rytm, chociaż silniej zaznaczony niż w oryginale, jest kwestią akcentów, a nie określonej liczby sylab. Najczęściej spotyka się trzy akcenty w jednym wersecie, zharmonizowane z innymi trzema akcentami w następnym wersecie, które tworzą dwuwiersz. Forma ta może mieć różne odmiany, z krótszymi albo dłuższymi dwuwierszami, lub z trzema wierszami w tym samym fragmencie. Zdarza się też, że główny rytm składa się z dwuwierszy, z których jeden werset ma trzy akcenty, drugi zaś dwa:

O, Izraelu, twa chwała na wyżynach zabita.
Jakże padli bohaterowi?
(2 Sm 1, 19)

 

Ten ostatni rytm z intonacją zanikającą czy opadającą jest często stosowany w szyderstwie i w lamencie (zob. Lamentacje), od czego pochodzi nazwa kina (lament), która zresztą nie ogranicza się tylko do tego rodzaju tematów.

Jednak najbardziej charakterystyczną cechą poezji biblijnej, odróżniającą ją od naszej współczesnej poezji, jest paralelizm: myśl wrażona w jednym wersecie znajduje odbicie w drugim związanym z nim wersecie:

Czyż on powie coś, a nie uczyni tego,
Lub nie wykona tego co oznajmił?
(Lb 23, 19)

 

Są różne rodzaje paralelizmów, od zwykłego powtórzenia do rozwinięcia i antytezy. Ta forma literacka nadaje wyrażonej myśli powagę i niejako rozciąga ją w czasie, dzięki czemu może wywrzeć większe wrażenie na słuchaczu. Często też umożliwia przedstawienie różnych aspektów danej sprawy:

Bo myśli moje nie są myślami waszymi
Ani wasze drogi moimi drogami –
Wyrocznia Pana.
(Iz 55, 8)

 

(„Przewodnik po Biblii”, Oficyna Wydawnicza „Vocatio”, Warszawa 1997)

 

aktualizowano: 2018-05-28 18:37
Wszystkich rekordów:
Parafia Rzymskokatolicka pw. św. Stanisława BM w Szczecinie
ul. Kolorowych Domów 2, 70-781 Szczecin, tel. , fax.
2013 © Wszelkie prawa zastrzeżone